افغانستان

اخبار افغانستان

بخش : مقاله -+ نسخه قابل چاپ نسخه قابل چاپ

زمان انتشار : سه‌شنبه, 21 آگوست , 2012 لینک کوتاه خبر :

بررسی اهداف و دستاورد های انتفاضه در فلسطین

بخش اول و دوم

بدون تردید هر قیام و جنش اعتراض‏آمیزی، به دلیل اهداف و مقاصدی که رهبران و بدنه اصلی آن مردم دنبال می‏کنند به وجود می‏آید. بنابراین انتفاضه کنونی فلسطین، تصادفی و بدون هدف نیست، بلکه حرکتی هدفدار است. هر چند ظاهرا انتفاضه دوم در پی هتک حرمت حرم شریف توسط اریل شارون آغاز گردید، در اصل آنچه زمینه‏های لازم را برای وقوع انتفاضه فراهم ساخت درک و شناختی بود که ملت فلسطین از اوضاع سیاسی منطقه بویژه مسائل مربوط به روند صلح به دست آورده بود. فلسطینی‏ها پس از گذشت هفت سال از مذاکرات صلح بی‏ثمر میان رئیس تشکیلات خودگردان و رژیم صهیونیستی به این نتیجه رسیدند که مذاکرات و گفتگو نمی‏تواند هدفهای ملت فلسطین را محقق سازد. بنابراین باید به دنبال گزینه دیگری می‏بودند. با چنین وضعیتی اقدام شارون مبنی بر هتک حرمت مسجدالاقصی، فتیله آماده اشتعال را در فضایی که از گازهای قابل اشتعال پر شده بود، روشن ساخت.در اینجا به مهمترین اهداف انتفاضه کنونی اشاره خواهد شد:

آزادسازی اراضی اشغالی فلسطین

به رغم گذشت ده سال از گفتگوهای صلح میان رژیم صهیونیستی و کشورهای عربی، بسیاری از اراضی عربی بویژه اراضی فلسطینی‏ها در اشغال این رژیم است.

رژیم اشغالگر براساس قرارداد اسلو باید تمامی اراضی فلسطین در کرانه باختری و نوار غزه را تحویل فلسطینی‏ها می‏داد و تا ماه مه 1999 کشورمستقل فلسطینی به پایتختی بیت‏المقدس تأسیس می‏شد. با اینکه تحقق چنین هدفی، در واقع تأمین حداقل حقوق فلسطینی‏ها در چارچوب قطعنامه‏های سازمان ملل متحد است، اسرائیل به دلیل سیاستهای توسعه‏طلبانه خود، حاضر به تأمین این حداقل حقوق برای ملت فلسطین نشده است لذا، انتفاضه الاقصی یکی از اهداف محوری خود را آزادسازی فلسطین از اشغال رژیم اشغالگر اسرائیل می‏داند.

بسیاری از تحلیلگران عرب، انتفاضه دوم فلسطین را، انتفاضه استقلال نام نهاده‏اند؛ بدین معنا که انتفاضه الاقصی باید بدون توجه به قرارداد اسلو و مفاد آن به منظور مهمترین آرمان ملت فلسطین، یعنی تشکیل کشور فلسطین، استمرار یابد. شروع انتفاضه و تداوم آن بدین معنا خواهد بود که ما هنوز در مرحله آزادسازی هستیم، موافقتنامه‏ها و قراردادهای امضا شده میان رژیم صهیونیستی و رهبران فلسطینی هنوز این هدف اساسی را محقق نساخته است. وقوع انتفاضه و استمرار آن، تأکید و تأیید این مهم است که مناطق فلسطینی هنوز تحت اشغال اسرائیل است. بنابراین امضای قرارداد اسلو و قراردادهای بعدی بدین معنا نیست که اراضی فلسطین آزاد شده و ملت فلسطین به حقوق خود رسیده است.

بازگشت آوارگان فلسطینی به سرزمین فلسطین

یکی از موضوعاتی که در کنار سایر موضوعات به مذاکرات نهایی موکول شده و در روند مذاکرات صلح بدان توجهی نشده بود، بازگشت آوارگان به سرزمین خود بوده است. از آنجا که اسرائیل همواره می‏کوشد در چارچوب نگرش راهبردی خود، آوارگان فلسطینی هیچ‏گاه به سرزمین خود بازنگردند و در همان کشورهایی که به سر می‏برند به زندگی خود ادامه دهند، از طرح جدی آن در مذاکرات سازش جلوگیری کرده است. براساس برخی آمارها تعداد جمعیت آوارگان فلسطینی به بیش از چهار میلیون نفر می‏رسد. این جمعیت در سراسر جهان و بخش عمده آنها در کشورهای عربی چون لبنان، اردن، سوریه و سایر کشورها به سر می‏برند. این آوارگان در وضعیت بسیار سختی زندگی می‏کنند. بخش عمده آنها دراردوگاه‏ها از حداقل امکانات زندگی محرومند. بنابراین توجه به این مسأله باید یکی از هدفهای محوری و اصلی انتفاضه باشد.

به رغم اینکه قطعنامه‏های بین‏المللی بر حق فلسطینی‏ها بر بازگشت به سرزمین خود تأکید دارد، از جمله قطعنامه 194 سازمان ملل متحد که آشکارا بر این حق تأکید کرده است، رهبران رژیم صهیونیستی اصرار می‏کنند که آوارگان فلسطینی در همان سرزمینهای عربی که به سر می‏برند، باید باقی بمانند. از دید بسیاری از رهبران رژیم صهیونیستی، سرزمینی به نام فلسطین برای بازگشت این آوارگان به آن وجود ندارد. آریل شارون، نخست‏وزیر کنونی که یکی از مأموریتهای خود را سرکوب انتفاضه اعلام کرده ، بر این باور است که پدیده‏ای به نام ملت فلسطین وجود دارد، اما کشوری به نام فلسطین وجود ندارد، بلکه سرزمین او در اراضی اردن است. در چنین وضعیتی بر تمامی رهبران فلسطینی و رهبران عربی لازم است انتفاضه را به منظور تحقق این هدف مهم یاری کنند. استمرار انتفاضه می‏تواند مجامع بین‏المللی را وادار سازد تا رژیم صهیونیستی را مجبور سازند که به این خواسته فلسطینی‏ها تن در دهد

 


توقف شهرک‏سازی در اراضی اشغالی

شهرک‏سازی از سوی رژیم صهیونیستی در اراضی اشغالی فلسطین بویژه در بیت‏المقدس با هدف تغییر نقشه دموگرافیک این مناطق صورت می‏گیرد. اسرائیل قصد دارد با استمرار سیاستهای شهرک‏سازی و انتقال یهودیان از سراسر جهان به طرحهای یهودی‏سازی خود سرعت بخشد. به رغم اینکه این سیاست از سوی مجامع بین‏المللی پذیرفته نشده است و بسیاری از رهبران جهان آن را محکوم کرده‏اند، اسرائیل به این سیاست ادامه داده است. یکی از عواملی که در روند مذاکرات صلح میان اسرائیل و فلسطین خلل ایجاد کرده، اصرار تل‏آویو مبنی بر ادامه شهرک‏سازی در اراضی فلسطین بوده است.

براساس برخی از آمارها شهرکهای اسرائیلی که در مناطق فلسطینی بنا شده است، به 145 شهرک می‏رسد و برخی دیگر از 190 شهرک یهودی‏نشین خبر می‏دهد. از اهداف مهم اسرائیل از شهرک‏سازی، می‏توان به یهودی‏سازی مناطق فلسطینی بویژه بیت‏المقدس، جدایی مناطق فلسطینی از یکدیگر، قطع راه‏های مهم ارتباطی فلسطین و دستیابی رژیم صهیونیستی به منابع آبی مهم اشاره کرد.

وقوع انتفاضه و استمرار آن تا حدود زیادی توانسته است مانع سیاستهای شهرک‏سازی اسرائیل شود. براساس یک نظرخواهی که روزنامه یدیعوت آحرونوت قبل از عملیات شهادت‏طلبانه تل‏آویو به عمل آورده است، نشان می‏دهد که 64% از کسانی که در نظرخواهی شرکت کرده‏اند از نظر روانی ناراحت هستند و 38% به فکر ترک اسرائیل هستند. همچنین برخی دیگر از آمارها نشان می‏دهد که شهرکهای یهودی‏نشین از سکنه خالی شده و مکانهای خالی در این شهرکها بین 25 تا 40% در نوسان است. «دانیال سیمون» در روزنامه هاآرتص مورخ 15/5/2001 وضعیت کنونی شهرکها را چنین ترسیم کرده است:

«انتفاضه موجب ترس شهرک‏نشینها شده است. برخی از آنها بطور دائم این مناطق را ترک کرده‏اند و برخی دیگر موقت و تا زمانی که طوفان خشم در این مناطق ادامه داردبه آن برنخواهند گشت. این پدیده در شهرکهای شمالی نوار غزه آشکارا وجود دارد»

بدین ترتیب انتفاضه در تحقق یکی از اهداف مهم خود یعنی توقف شهرک‏سازی تا حدودی موفق بوده است، اما هنوز این هدف بطور کامل محقق نشده است. استمرار و تداوم انتفاضه می‏تواند زمینه را برای برچیدن تمامی شهرکهای صهیونیست‏نشین مهیا کند زیرا در سایه ترس و وحشتی که به این مناطق وارد شده است دیگر انگیزه‏ای برای مهاجرت یهودیان به این مناطق وجود ندارد.

تأثیر بر رفتار جانبدارانه آمریکا نسبت به اسرائیل

ایالات متحده آمریکا هر چند به ظاهر به عنوان میانجی بیطرف در گفتگوهای صلح خاورمیانه بویژه گفتگوهای اسرائیلی ـ فلسطینی مشارکت دارد، در عمل این کشور جانبدارانه عمل می‏کند. آمریکا همواره کوشیده است منافع و مصالح رژیم صهیونیستی در منطقه حفظ شود. این سیاست از پنجاه سال پیش تاکنون استمرار داشته است. آمریکا در سازمان ملل متحد نیز همواره حامی اسرائیل بوده است. مؤید این امر اینکه از مجموع 42 مورد وتوی پیش‏نویس طرح قطعنامه درباره خاورمیانه در شورای امنیت، 28 مورد آن مربوط به آمریکا است.

آمریکا در خلال سال های انتفاضه نیز به سیاست جانبدارانه خود ادامه داده است. آمریکا تمامی تلاشهای خود را بر آن داشته است تا انتفاضه هر چه سریعتر متوقف گردد. به دلیل خساراتی که رژیم صهیونیستی از انتفاضه متحمل شده است، آمریکا از این خواسته اسرائیل مبنی‏بر توقف‏خشونتها قبل‏از هرمذاکره‏ای، حمایت‏می‏کند. چندماه پیش هنگامی که از مقامات آمریکایی خواسته شد تا به دلیل کشتار وحشیانه ملت فلسطین توسط اسرائیل، آمریکا دخالت کند، کالین پاول وزیرخارجه آمریکا آشکارا اعلام کرد که آمریکا هرگز هیچ فشار یا تحریم و مجازاتی را علیه‏اسرائیل وضع نخواهدکرد.

ملت فلسطین و رهبران انتفاضه با استمرار حرکت خود و اعمال فشار بر آمریکا باید این واقعیت را برای زمامداران آمریکا روشن کنند که با حمایت یکجانبه از اسرائیل و تنها به منافع و مصالح یک طرف منازعه اندیشیدن، هرگز صلح و آرامش را در خاورمیانه محقق نخواهد کرد. انتفاضه با استمرار خود می‏تواند آمریکا را وادار سازد که تنها درصورت اجرای قطعنامه‏های بین‏المللی توسط اسرائیل و تأمین حقوق مشروع فلسطینی‏هاست که مذاکرات صلح به سرانجامی مطلوب خواهد رسید

یادداشت
ویدیو
بین الملل
خواندنی
گزارش تصویری
پربازدیدها
    آخرین اخبار