افغانستان

اخبار افغانستان

بخش : یادداشت -+ نسخه قابل چاپ نسخه قابل چاپ

زمان انتشار : دوشنبه, 6 ژوئن , 2016 لینک کوتاه خبر :

اتحاد اقتصادی اوراسیا در «آستانه» انحراف!

اوراسیا

روسای جمهور روسیه، بلاروس، قزاقستان و ارمنستان اعتراف کردند که تا حال حاضر اتحاد اقتصادی اوراسیا موفق به حل و فصل هیچ یک از مشکلات اساسی نشده است.
«الکساندر کنیازف» کارشناس سیاسی روس در یادداشتی به نشست اخیر سران اتحاد اقتصادی اوراسیا در «آستانه» پایتخت قزاقستان پرداخت و دیدگاه‌های خود در خصوص این سازمان را مطرح کرد.

در این یادداشت آمده است: قرار بود ابتکار قزاقستان برای اعلام سال 2016 من‌حیث «سال تعمیق روابط اقتصادی اتحاد اقتصادی اوراسیا با کشورهای ثالث و اتحادیه های کلیدی همگرایی» به موضوع محوری نشست 31 می (11 جوزا) سران کشورهای عضو این اتحاد در «آستانه» تبدیل شود، اما در اصل مسایل کاملا دیگری در مرکز توجه این نشست قرار گرفت.

روسای جمهور روسیه، بلاروس، قزاقستان و ارمنستان اعتراف کردند که تا حال حاضر اتحاد اقتصادی اوراسیا موفق به حل و فصل هیچ یک از مشکلات اساسی نشده است. گردش مالی مواجه به افت بوده و موانع متعددی تجارت آزاد را محدود کرده است. از سویی هم کشورهای عضو که همسایه هم هستند، به دلایل بسیار ساده نظیر قیمت بالای شیر و یا قیمت پائین کچالو به «جنگ تجاری» بین خود ادامه می دهند.

در سال 2015 حجم معاملات تجاری بین کشورهای عضو این اتحاد 26 فیصد و در 6 ماهه اول سال جاری میلادی 30 فیصد کاهش یافت. بخشی از این شاخص‌ها به تغییر وضعیت قیمت های کالا در روسیه و قزاقستان ارتباط دارد که به دلیل افت ارزش پول ملی شان پیش آمده است، اما دلیل عمده تضعیف روابط اقتصادی میان اعضای آن می‌باشد.

من‌حیث مثال بین ارمنستان و قزاقستان و یا بلاروس و قرقیزستان عملا تجارتی وجود ندارد. این موضوع نشان می دهد که اتحاد اقتصادی اوراسیا عمدتا با اهداف سیاسی ایجاد شده و در اصل شکل دیگری از همکاری های روسیه با سایر کشورها به شمار می آید در حالی که بین خود این کشورها تقریبا منافع مشترکی به نظر نمی رسد.

نکته مهم اینکه تاکنون تصمیمات این اتحاد نه تنها روی زندگی مردم عادی تاثیر زیاد مثبتی نداشته است بلکه حتی مشکلات جدیدی را نیز به بار آورده است. من‌حیث مثال در رابطه به تردد آزاد اتباع، دولت قزاقستان در 7 آوریل سال 2016 مصوبه ای را صادر کرد که بر اساس آن مدت اقامت دائمی (یعنی بدون خروج از کشور) همه اتباع خارجی در این کشور دو برابر کاهش داده شد و اکنون اتباع کشورهای عضو اتحاد اقتصادی اوراسیا نیز در برابر سایر اتباع خارجی به جای 180 روز فقط 90 روز می توانند در قلمرو قزاقستان بمانند.

چنانچه این افراد بخواهند بر اقامت خود در قزاقستان ادامه بدهند باید یک دفعه از سرحد این کشور خارج و دوباره وارد شوند. حتی اتباع قرقیزستان در قزاقستان بدون ثبت نام فقط 5 روز حق اقامت دارند که بیشکک نیز در حال بررسی امکان وضع شرایط مشابهی برای اتباع قزاقی برآمده است.

با اینکه در پی عضویت قرقیزستان در اتحاد اقتصادی اوراسیا ضرورت دریافت مجوز کار برای اتباع این کشور در روسیه از بین رفته است، قیمت ثبت نام برای انجام کار انفرادی تا جای افزایش یافته است که تقریبا شرایط را بدون تغییر باقی گذاشته است. همچنین هنوز موضوع به صورت متقابل به رسمیت شناختن اسناد تحصیلی کشورهای عضو به نتیجه نرسیده است.

تنها ;کمپنی های ترانزیتی و صادرکننده در روسیه و قزاقستان امکان استفاده از مزایای اتحاد گمرکی را دارند. نفت، فلزات، سنگ معدن قزاقستان بر اساس رژیم غیر تعرفه ای از طریق قلمرو روسیه و بلاروس صادر می شود. اما افت قیمت های جهانی منابع طبیعی باعث شده تا ثمربخشی اقدامات در این حوزه نیز تحت سوال قرار گیرد.

«الکساندر لوکاشنکو» رییس جمهور بلاروس در این نشست به صورت آشکار از وضعیت موجود در این اتحاد سخن به میان آورد.

وی گفت: اهدافی که در زمان ایجاد این سازمان اعلام شده بود به دست نیامده و اصل برابری شرکت کنندگان نیز رعایت نمی شود. برخلاف سیر تکاملی سازمان از اتحاد گمرکی به فضای واحد اقتصادی و سپس اتحاد اقتصادی اوراسیا، تعداد محدودیت های تجاری کاهش نیافته و مبادله کالای بین اعضا همواره با افت مواجه می باشد.

لوکاشنکو ادامه داد: نه تنها همه مفاد قرارداد ایجاد اتحاد اقتصادی اوراسیا منطبق با شرایط اقتصادی اعضا نبوده بلکه برخی موارد (مثلا مواردی که روسیه به دلایل سیاسی و غیره درب بازار خود بر روی کشورهای ثالث را می بندد) حتی پیش بینی نشده‌اند.

در بعد سیاسی نیز وضعیت این اتحاد خیلی خوشبینانه به نظر نمی‌رسد. ارمنستان از همان ابتدا عضویت خود در این سازمان را قبل از همه با موضوع فراهم آوردن تضمین های امنیتی مرتبط می دانست.

درگیری های بهار سال جاری در قره‌باغ کوهستانی فقدان کامل تضمین‌های امنیتی را نشان داد و گذشته از آن قزاقستان و قرقیزستان به طور ضمنی در این اختلاف از قوسبایجان حمایت کردند.

قرقیزستان در جریان سر زدن اختلاف و درگیری سرحدی با ازبکستان که در آستانه نوروز اتفاق افتاد حتی از این اتحاد کمک نخواست که خود دارای پیام می‌باشد.

در تناسب اقتصاد و سیاست در اتحاد اقتصادی اوراسیا شاید یکی از تناقضات غیر قابل حل نهفته است. سیاسی کردن این اتحاد و تلاش تبدیل آن به فرصت حمایت از روسیه در رویارویی خود با غرب به طور مستقیم با اهداف قزاقستان (و در بسیاری از جهات با بلاروس) که خواستار اتحاد صرفا اقتصادی و به دور از اختلاف سیاسی با سایر مراکز خارجی و به خصوص غرب می‌باشند، در تضاد قرار گرفته است.

همکاری با دیگر کشورها و سازمان های بین المللی (و همچنین ایجاد بازار مشترک نفت و گاز که در این نشست اعلام شد) در اصل تحت سوال می‌باشد.

در حال حاضر اتحاد اقتصادی اوراسیا فقط یک موافقت‌نامه در خصوص ایجاد منطقه آزاد تجاری با ویتنام به امضا رسانده است که هنوز هم از سوی 3 کشور از 5 کشور عضو تصویب نشده است. همانا برای محصولات ویتنامی (حدود 18 فیصد) بزرگترین بازار امریکا می‌باشد.

اتحاد اقتصادی اوراسیا فعلا فقط یکی دیگر از ساختارهای پساشوروی همراه با بوروکراسی است که وضعیت واقعی اقتصادی آن باعث شده تا بازارهای کشورهای عضو برای طرف های خارجی غیر جذاب باقی بماند.

یادداشت
ویدیو
بین الملل
خواندنی
گزارش تصویری
پربازدیدها
    آخرین اخبار