افغانستان

اخبار افغانستان

بخش : بین الملل -+ نسخه قابل چاپ نسخه قابل چاپ

زمان انتشار : سه‌شنبه, 8 می , 2012 لینک کوتاه خبر :

روابط پاكستان و آمریكا درسراشیبی تند!

روابط واشنگتن و اسلام آباد به مثابه زنجیری می باشد كه حلقه های مفقوده فراوانی در آن وجود دارد و به رغم تلاش دو طرف برای یافتن راهكارهایی برای بهتر شدن آن، روابط سرد فیمابین آنها سیر نزولی خود را طی می كند.

حلقه مفقوده بین دو كشور در این سوال نهفته است كه موقعیت استراتژیك پاكستان از چه جایگاهی برای آمریكا برخوردار است و این كشور در برنامه های آمریكا در كدام نقطه ایستاده است؟

مسلمانان پاكستانی روز به روز آتش نفرتشان از اعمال سیاست های مداخله جویانه آمریكا در منطقه بویژه در كشور خود بیشتر شده و آمریكا را عامل تمامی شكست ها و ناكامی های پاكستان در عرصه های مختلف از جمله وجود ناامنی در ایالات سراسر پاكستان، بی برنامگی برای رفع كمبودهایی مانند انرژی، صنعت و اقتصاد خود می دانند.

این موضوعی بسیار مهم است كه آمریكا هنوز به رغم تمام بازیهای سیاسی در منطقه نتوانسته پاسخی برای آن پیدا كند.

كارشناسان سیاسی معتقدند: به رغم تمام ناخشنودیها و تلخ كامی های سالهای گذشته بین دو كشور، پاكستان در نقشه استراتژیك آمریكا از جایگاه والایی برخوردار است و نشانه این اهمیت را می توان در قول واشنگتن به پاكستان مبنی بر ارائه یك كمك 1.18 تا 3 میلیارد دلاری به آن كشور جستجو كرد.

این درحالیست كه رسانه های خبری از چین به عنوان دوست و یاور قدیمی پاكستان نام می برند و درعین حال پكن را به عدم پرداخت هرگونه كمك به اسلام آباد متهم می كنند و می نویسند: این یاور قدیمی تاكنون نتوانسته كمكی به پاكستان ارائه كند و هیچ نشانه ای دال براین تمایل نیز از خود بروز نداده است.

بدون شك، مارك گروسمن فرستاده ویژه ایالات متحده در سفر اخیر خود به اسلام آباد، دو كار عمده را دنبال كرد، نخست اینكه درصدد تشكیل كارگروهی برای كمك به یافتن مسیری امن برای سفر مقامات گروه طالبان و انجام مذاكرات صلح در پاكستان، افغانستان و یا یك كشور سوم برآمد و دوم كه ازنظر كارشناسان نیز مهم ارزیابی شده است، موجبات دعوت باراك اوباما از پاكستان جهت شركت در اجلاس 20 و 21 ماه می ‘ناتو’ در شیكاگو را فراهم كرد.

مقامات پاكستانی هنوز پاسخ روشنی درباره شركت در اجلاس شیكاگو اعلام نكرده اند.

** امتناع عذرخواهی رسمی آمریكا از پاكستان و شكست مذاكرات:

درپی انعقاد قرارداد استراتژیك آمریكا و افغانستان در سفر كوتاه و شبانه اوباما رییس جمهوری آمریكا به كابل كه ادامه حضور نیروهای آمریكا درخاك این كشور را تا سال 2014 و پس از آن تضمین می كند، آمریكا در تلاش برای اصلاح و ترمیم روابط خود با پاكستان برآمد.

به نظر كارشناسان، ابتدا باید نگاهی به عقبه مذاكرات جدی اخیر مقامات دو كشور در اسلام آباد كرد.

از سرگیری مذاكراتی كه دو كشور مدتهای طولانی (پنج ماه) در انتظار انجام آن بودند میان مقامات آمریكایی و پاكستانی انجام و در هاله ای از ابهام خاتمه یافت و همین امر موجب قضاوت زودهنگام ناظران و اصحاب رسانه ها مبنی بر شكست مذاكرات میان دو كشور شد.

بدیهی است كه مذاكرات شكست خورده تلقی شود چرا كه مسیر عبور تداركات نیروهای ناتو از طریق پاكستان به افغانستان همچنان مسدود باقی مانده و تهاجم هواپیماهای بدون سرنشین آمریكایی ‘پهپاد’ به منطقه وزیرستان شمالی در مرز با افغانستان از سرگرفته شده است و اینها نشانه هایی از عدم دستیابی دوطرف به توافق مورد نظر و بخصوص پاكستان می باشد.

نگاه هوشیارانه و كنجكاوانه بیانگر این امر است كه آمریكا همچنان از ارائه یك معذرت خواهی رسمی به پاكستان بخاطر قتل 24 نظامی این كشور درحمله ماه اكتبرسال گذشته توسط بالگردهای ناتو به یك پاسگاه مرزی خودداری می كند.

اما، اكنون سوال این است كه چرا اوباما از یك عذرخواهی رسمی به پاكستان طفره می رود؟

به نقل از رسانه های خبری، اینگونه كه در اظهارات مقامات آمریكایی و بخصوص وابسته به حزب دمكرات بیان می شود، به نظر می رسد برای اوباما كه در آستانه انتخابات ریاست جمهوری آمریكا قرار دارد و درتلاش برای انتخاب مجدد در این انتخابات است، خوشایند نیست كه بطور مستمر در حال معذرت خواهی از این و آن باشد چرا كه وی به تازگی بخاطر كشته شدن شماری از غیرنظامیان بی گناه پاكستانی توسط پهپادهای آن كشور از پاكستان معذرت خواهی كرده است.

باراك اوباما همچنین به دلیل سوزاندن نسخه هایی از قرآن مجید توسط نظامیان آمریكایی در افغانستان و نیز عمل غیر انسانی سربازان این كشور برروی اجساد افغان از این كشور نیز معذرت خواهی كرده است.

به اعتقاد كارشناسان سیاسی، حل مشكلات آمریكا با پاكستان برای اوباما ضروری اما بسیار سنگین می نماید. قرار است به زودی اجلاس ناتو (سازمان پیمان آتلاننتیك شمالی) در شیكاگو تشكیل شود و اوباما بایستی دراین نشست نوری در انتهای تونل جنگ در افغانستان، به همپیمانان اروپایی خود نشان دهد چرا كه آمریكا نیازمند دریافت پول (سالانه 4 میلیارد دلار) برای اداره نیروهای افغان و آموزش آنها تا سال 2014 است.

فراتر از آن ،آمریكا و ناتو نیازمند بازگشایی مسیر عبور تداركات نیروهای ناتو از خاك پاكستان به افغانستان هستند و هرچه به سال 2014 نزدیك می شوند بایستی دهها تن سلاح و تجهیزات خود را از همین مسیر به خارج از افغانستان انتقال دهند.

در پشت صحنه این مسائل، عذرخواهی اوباما چیزی نیست كه مشكل را حل كند و به همین خاطر وی مذاكره با پاكستان را با كندی به پیش می برد.

سخنگوی وزارت خارجه آمریكا، مذاكرات آمریكا و پاكستان را مقدمه ای بر آغاز گفت و گوها میان دو كشور می داند و معتقد است كه آمریكا باید كار خود را با پرداختن به این موضوع دنبال كند و این امر زمانبر است.

كارشناسان می گویند كه منظور سخنگوی وزارت امور خارجه آمریكا از’موضوع مذاكرات’،حل و فصل مسائل عمده و اصلی می باشد كه عبارتند از : خواسته پاكستان از آمریكا برای توقف حملات پهپادهای آن كشور، معذرت خواهی آمریكا از پاكستان بخاطر حمله ماه اكتبر سال گذشته نیروهای ناتو به یك پاسگاه مرزی كه منجر به كشته شدن 24 سرباز پاكستانی شد، بازگشایی مسیر عبور كاروان تداركاتی ناتو از طریق پاكستان، استمرار پرداخت كمكهای مالی نظامی به این كشور و نیز ادامه پیشبرد روند صلح با طالبان.

نتیجه اینكه آمریكا براساس نقشه از پیش تعیین شده كارهای خود را در پاكستان به پیش می برد ولی آیا در این راه موفق خواهد شد، این درست جوابی است كه دو كشور برای یافتن حلقه های مفقود شده زنجیر همكاری به دنبال آن هستند.

هفته گذشته مارك گروسمن فرستاده ویژه آمریكا هنگامی از پاكستان دیدن می كرد كه واشنگتن پیشتر از آن كار انعقاد قرارداد استراتژیك با افغانستان را آغاز كرده بود و دو یادداشت تفاهم شامل انتقال زندانیان به بازداشتگاههای افغانستان و نیز توقف عملیات هوایی شبانه را با این كشور به امضاء رسانده بود.

رسانه های محلی پاكستان نوشتند: به احتمال فراوان با امضا و تایید رسمی همكاری استراتژیك آمریكا و افغانستان، ناتو نیز در شیكاگو بر رسمیت این قرارداد صحه خواهد گذاشت و این امر عاملی برای ورود آمریكا به فاز دوم این قرارداد، شامل انجام مذاكره با كابل در زمنیه ‘وضعیت نیروهایش در افغانستان و حضور درازمدت نظامی آمریكا در این كشور’ خواهد شد.

از دید ناظران، دیدار اخیر و غیرمنتظره باراك اوباما رییس جمهوری آمریكا از كابل آنهم كاملا مخفیانه و شبانه و همزمان با سالگرد كشته شدن اسامه بن لادن رهبر گروه القاعده و در آستانه برگزاری انتخابات جدید ریاست جمهوری در ماه اكتبر سالجاری میلادی، به عنوان یك حركت سیاسی نمادین برای جلب افكار عمومی آن كشور تلقی شده است.

اوباما براین باور است كه سفر وی به كابل در اذهان عمومی مردم آمریكا نقش می بندد و این امر تاثیر مثبتی بر آنان در انتخاب مجدد وی دركرسی ریاست جمهوری دارد.

**زمین گیری چندین ساله مجدد آمریكا در افغانستان و منطقه پیامد سفر به كابل:

هرچند كارشناسان معتقدند كه هیچ موفقیتی را در این مانور سیاسی نمی توان دید، جز زمین گیر شدن ده سال دیگر در افغانستان كه چشم انداز بسیار مشكلی دارد.

برخی دیگر از منابع خبری گزارش دادند: انتخاب وی برای دوره دوم ریاست جمهوری آمریكا براساس ذهنیت ایجاد شده از سفرش به كابل، برای آن كشور تعهد آفرین است. براساس این تعهد، نیروهای آمریكایی باید و همچنان در افغانستان باقی بمانند و تعهدات خود را كه شامل تامین امنیت افغانستان است، به این كشور عملی سازند.

رسانه های خبری دراین زمینه با انتقاد از موضع سكوت روسیه نوشتند: حقیقت این است كه چرا از سوی مسكو، هیچ اعتراض یا مقاومتی در مقابل انعقاد قرارداد استراتژیك آمریكا و افغانستان به عمل نیامد.

رییس جمهوری آمریكا مصمم به انجام این تعهد، یعنی حضور نیروهای آمریكایی در افغانستان تا سال 2014 و نیز پس از خروج آمریكا و متحدان اروپایی اش دراین سال با برپایی پایگاههای نظامی كه براساس قرارداد استراتژیك اخیر متعهد به انجام آن است، می باشد.

دومین كاری كه اوباما باید درمنطقه انجام دهد، تلاش برای آشتی و از سرگیری مجدد روابط با پاكستان است كه دیدار اخیر وی با یوسف رضا گیلانی نخست وزیر آن كشور در حاشیه اجلاس هسته ای سئول شروعی برای دستیابی به این آشتی بود.

درنظر باراك اوباما، دستیابی به این موارد نقش بسزایی در بهینه سازی زمینه حركت سیاسی و پرهیز از حركت نظامی در آستانه انتخابات ماه اكتبر سالجاری ریاست جمهوری و حفظ وی در قدرت دارد.

كارشناسان سیاسی در منطقه معتقدند كه روابط آمریكا با بسیاری از كشورهای آسیایی سرد و تیره است و واشنگتن جایگاه مناسبی دربین مردم این منطقه ندارد ولی با این حال باید پرسید كه، اوباما از ایجاد تنش ها و درگیریهای منطقه ای چه اهدافی را دنبال می كند.

بسیاری براین باورند كه اقدامات اخیر وی در افغانستان و پاكستان به نوعی عوام فریبی و درجهت تصدی دوباره پست ریاست جمهوری آمریكا است ولی باید دید كه آیا او هم به سرنوشت همپیمانانش در اروپا از جمله نیكلا ساركوزی رییس جمهور شكست خورده فرانسه دچار خواهد شد؟

 

 

 

 

ایرنا

یادداشت
ویدیو
بین الملل
خواندنی
گزارش تصویری
پربازدیدها
    آخرین اخبار